Metody planowania
Do czego służą metody planowania
Metoda planowania mówi statycs, jak wyliczane są miesięczne wartości wiersza. statycs oferuje sześć metod obejmujących pełne spektrum od ręcznego wprowadzania danych po wiersze w pełni oparte na formułach. Wszystko bardziej wyspecjalizowane — DSO, naliczenia podatkowe, odsetki — jest zbudowane na metodzie Formuła za pomocą wbudowanego selektora szablonów formuł.
W skrócie
Sześć metod: Ręcznie, Zmiana ręczna, Wzrost miesięczny, Wzrost roczny, % konta oraz Formuła. Wyspecjalizowane wzorce (DSO / DPO / DIO, podatek, odsetki) to szablony, które wstępnie wypełniają wiersz Formuły.
Jak stosuje się metody
Zarówno w P&L, jak i w Bilansie planujesz wyłącznie pozycje Poziomu 2 — wyższe poziomy (L1, Sumy częściowe, Sumy) są agregacjami i nie mają metody. Metoda jest przypisana do każdego edytowalnego wiersza L2 i zapisywana wraz z planem.
Metody dostępne w wierszu zależą od jego kotwicy L1. Kilka pozycji L2 jest wyliczanych, a nie planowanych — Środki pieniężne i ekwiwalenty, Zysk zatrzymany oraz Wynik z lat ubiegłych są wyprowadzane i nie mają selektora metody.
Nowe pozycje startują bez przypisanej metody — etykieta wiersza brzmi Wybierz metodę, dopóki jej nie wskażesz. Komórki EURk dzielą zapisaną wartość EUR przez 1000 przy wyświetlaniu i mnożą ją z powrotem przy zapisie.
Metody można zmieniać tylko w planie w wersji roboczej; plany aktywne są tylko do odczytu.
Sześć metod
Ręcznie
Wpisuj wartości bezpośrednio dla każdego miesiąca. Kopiowanie/wklejanie i edycja zakresów działają zgodnie z oczekiwaniami. Używaj tej metody do wartości nieregularnych i nadpisań.
Zmiana ręczna
Wprowadzaj różnice z miesiąca na miesiąc zamiast wartości bezwzględnych. statycs dodaje każdą różnicę do poprzedniego miesiąca, zaczynając od wartości bazowej (ostatniej wartości rzeczywistej, z pomocnikiem szybkiego wypełniania — zob. niżej). Przydatne w ruchach BS, gdzie zmiana jest bardziej naturalna niż wartość zasobu.
Wzrost miesięczny
Powiększa wartość z poprzedniego miesiąca o miesięczną stopę, z kumulacją. Stopa dla każdego miesiąca może być inna. Wartością bazową jest ostatnia wartość rzeczywista; użyj pomocnika szybkiego wypełniania, aby ją ustawić. Używaj do stabilnych linii trendu.
Wzrost roczny
Jedna stopa roczna na rok planu, rozłożona na miesiące według profilu sezonowości. Profile: Rozłóż równomiernie (1/12 na miesiąc), Ostatnie 12 miesięcy (odwzorowuje poprzednie dwanaście miesięcy wartości rzeczywistych) lub Niestandardowa (edytor z 12 polami, w którym pole grudnia jest automatycznie bilansowane tak, aby rok sumował się do 100%). Otwierasz go ikoną sezonowości obok stopy.
% konta
Wartość wiersza = procent × wartość innego wiersza (pozycji lub konta). Wybierz odniesienie raz; wprowadzaj procenty dla każdego miesiąca. Widok roczny uśrednia procenty, a sumuje wartości bezwzględne.
Formuła
Napisz własną formułę w edytorze formuł. Obsługuje + − × ÷ ^, nawiasy, funkcje (abs, min, max) oraz odwołania do innych wierszy, driverów i subpozycji — każde odwołanie z opcjonalnym przesunięciem w czasie (np. month(-1)) oraz opcjonalną agregacją w oknie kroczącym (Suma / Średnia z ostatnich 3, 6 lub 12 miesięcy). Zob. składnia formuł.
Wiersze formuł mogą mieć pomocnicze subpozycje — dodatkowe linie przechowujące elementy składowe formuły (np. cenę, wolumen, zatrudnienie, koszt FTE). Pomocnicze subpozycje zasilają formułę, ale nie sumują się do nadrzędnego L2; do sumy L2 wnosi jedynie wyliczony wynik formuły. To właśnie odróżnia je od pozycji planistycznych (dodawanych przyciskiem + na L2), które są niezależnymi liniami i sumują się.
Używaj pozycji planistycznych, gdy chcesz rozbić L2 na niezależnie sumowane linie; używaj pomocniczych subpozycji, gdy chcesz uwidocznić dane wejściowe pojedynczej wyliczanej linii.
Szablony formuł
Szablony to gotowe formuły, które wybierasz z selektora po wybraniu metody Formuła. Automatycznie tworzą potrzebne pomocnicze subpozycje i wstępnie wypełniają odwołania tam, gdzie to możliwe. Sugerowane szablony zależą od kotwicy L1 wiersza.

Selektor jest pogrupowany w pięć kategorii:
- Ogólne — wzrost r/r, wzrost miesięczny, % konta.
- Modele przychodów — Cena × Wolumen, SaaS MRR (prosty / lejek / moce sprzedażowe), oparte na metryce (użycie), usługi (godziny do zafakturowania), najem / leasing, e-commerce.
- Koszty — FTE × koszt całkowity, korekta o inflację.
- Odsetki / podatek — odsetki od środków pieniężnych; podatek miesięczny / kwartalny / półroczny / roczny (z wartościami logicznymi harmonogramu płatności).
- Bilans — DSO, DPO, DIO.
Otwórz selektor na dowolnym wierszu Formuły, aby przejrzeć pełny katalog wraz z formułami, parametrami i sugerowanymi zastosowaniami.
Typowe szablony BS
Kilka szablonów pojawia się niemal w każdym planie Bilansu:
- DSO — Należności handlowe =
Revenues / 30 × DSO days(odwołanie do przychodów jest wstępnie wypełnione wierszem Przychody Poziomu 1). - DPO — Zobowiązania handlowe =
Direct costs / 30 × DPO days(odwołanie do kosztów jest wstępnie wypełnione wierszem Koszty bezpośrednie Poziomu 1). - DIO — Zapasy =
Direct costs / 30 × DIO days(odwołanie do kosztów jest wstępnie wypełnione wierszem Koszty bezpośrednie Poziomu 1).
Typowe szablony P&L
- Odsetki od środków pieniężnych — miesięczny przychód odsetkowy = saldo środków pieniężnych × stopa roczna / 12.
- Podatek — koszt podatku = (EBT + korekta podatkowa) × stawka podatkowa, z wartościami logicznymi harmonogramu płatności w wariantach gotówkowych (kwartalnym / półrocznym / rocznym), które akumulują miesięczne obciążenia w miesiącu płatności.
Pomocnik szybkiego wypełniania
W metodach przyjmujących wartość bazową (Zmiana ręczna, Wzrost miesięczny, Wzrost roczny) każda pozycja udostępnia niewielki pomocnik, który wypełnia bazę na podstawie wartości rzeczywistych wiersza. Kliknij pomocnik, aby wybrać:
- Ostatni miesiąc — najnowsza wartość rzeczywista.
- Śr. ostatnie 3 miesiące
- Śr. ostatnie 6 miesięcy
- Śr. ostatnie 12 miesięcy
Traktuj to jako punkt wyjścia; zawsze możesz następnie wpisać inną bazę.
Tryby struktury planu
Każdy wiersz L2 w trybie edycji wybiera tryb struktury określający sposób organizacji pozycji:
- Niestandardowe pozycje (domyślne) — dowolne linie, które sam dodajesz i nazywasz.
- Grupy kont — pozycje odwzorowują grupy kont spółki w ramach L2.
- Konta — pozycje odwzorowują poszczególne konta w ramach L2.
- Amortyzacja / Capex — zastępuje edytor pozycji siatką wprowadzania capex / sprzedaży aktywów / okresu użytkowania; amortyzacja oraz agregacja BS / CF są wyprowadzane z tych wpisów.
Tryby oparte na kontach wiążą strukturę planu z planem kont, dzięki czemu pozostaje ona zsynchronizowana w miarę napływu wartości rzeczywistych. Amortyzacja / Capex jest wstępnie wybrana na wierszach L2 aktywów trwałych (Wartości niematerialne, PPE, …), bo tam prawie zawsze o to chodzi — zmień ją tym samym selektorem struktury, jeśli wolisz zaplanować któryś z tych wierszy przy użyciu niestandardowych pozycji lub według kont.
Uwagi o działaniu
- Metody wyliczają wartości; nie zmieniają wartości rzeczywistych.
- Subpozycje istnieją wyłącznie na wierszach Formuły i są pomocnikami obliczeń — nie sumują się bezpośrednio do L2.
- Walidacja jest ciągła: błędy formuł i nieprawidłowe odwołania pojawiają się w podnawigacji; kliknij, aby przejść do wiersza.
- Zmiana metody wiersza zachowuje wartość, gdy to możliwe; statycs ostrzega przed odrzuceniem danych wejściowych, których nowa metoda nie potrafi odwzorować.
- Wykrywanie odwołań cyklicznych w formułach jest płytkie: pozycja odwołująca się do samej siebie jest oznaczana natychmiast, ale cykle przechodnie (A → B → A między pozycjami) nie są obecnie wykrywane.